3.8 Projecten

Fiets- en voetgangersbrug Nieuwer Ter Aa

Doelstelling
Het Rijk is voornemens om de pontverbinding tussen Nieuwer Ter Aa en Breukelen op te heffen vanwege veiligheidsrisico's. Daarom hebben het Rijk, de gemeente Stichtse Vecht (hierna: de gemeente) en provincie Utrecht (hierna: de provincie) op 31 januari 2024 een Bestuursovereenkomst ondertekend, met als doel het realiseren van een fiets- en voetgangersbrug ter vervanging van de pontverbinding

Kenmerken

Voortgang tot en met 2026

Na ondertekening van de bestuursovereenkomst en het nemen van het project uitwerkingsbesluit door Provinciale Staten in 2024 is het variantenonderzoek opgestart.

Tijdens twee bewonersavonden begin april 2025 zijn 20 potentiële locaties voor de fiets- en voetgangersbrug gepresenteerd en hebben de aanwezigen zelf ideeën aan kunnen dragen voor de locatie van de brug. In de bestuurlijke stuurgroep in juli 2025 hebben gedeputeerde, wethouder en directeur Rijkswaterstaat uitgesproken om drie ontwerpen van de brug nader te onderzoeken en uit te werken in een variantenvergelijking. De resultaten van die variantvergelijking en de daarop gebaseerde voorkeursvariant zijn in april ter informatie aan Provinciale Staten toegezonden.

Volgens de planning wordt in 2027 een ontwerpbesluit inclusief een investeringsvoorstel voor de fiets- en voetgangersbrug aangebonden aan Provinciale Staten.

Financiën

Toelichting op financiën
Met het project uitwerkingsbesluit is een voorbereidingskrediet van € 2,3 miljoen vastgesteld.

In de Bestuursovereenkomst zijn de bijdragen van het Rijk op € 20 miljoen (inclusief btw), de gemeente op € 2 miljoen (exclusief btw) en de provincie op € 4,132 miljoen (exclusief btw) overeengekomen (alle bedragen prijspeil 2022). De bijdrage van het Rijk en de Provincie worden gedurende het project geïndexeerd. De gemeente levert een vaste bijdrage.

Mochten de kosten hoger uitvallen dan het budget na indexatie, dan dragen de gemeente en de provincie de eventuele kostenoverschrijding in een verhouding 2:5. Het Rijk draagt niet bij aan een eventuele kostenoverschrijding.

Risico’s

Toekomst N201 deelproject 2 Gestrekte bocht Mijdrecht
Doelstelling
Het programma Toekomst N201 ontwikkelt een integraal plan met maatregelen voor een toekomstbestendige N201, waarbij de focus ligt op leefbaarheid, verkeersveiligheid en bereikbaarheid.

Op 3 oktober 2023 heeft Provinciale Staten besloten het project ‘N201, maatregelenpakket’ met een krediet van € 108,95 miljoen (P85, excl. btw, geïndexeerd 2024; besluit PS2022MM106) op te delen in 6 projecten en te categoriseren conform de Nota Investeren. Dit project valt in de categorie complex project, met een krediet van 73,31 miljoen.

Kenmerken

Voortgang 2025-2026
De op 8 oktober 2025 door provinciale staten vastgestelde aanpassingen zijn verwerkt naar een ruimtelijk ontwerp. De toepassing van rotondes is na berekening als toepasbaar beoordeeld. Met de uitwerking tot een ruimtelijk ontwerp zijn er conflictpunten naar voren gekomen bij het inpassen van een verbreed fietspad langs de Mijdrechtse Zuwe. Om dit op te lossen wordt een alternatieve ligging van het fietspad uitgewerkt. Tevens wordt er een voorstel uitgewerkt om het wegdeel tussen de twee rotondes 2x2 rijstroken te houden om hier de veiligheid en doorstroming verder te verbeteren. Met de diverse stakeholders zijn de voorstellen besproken en opmerkingen worden waar mogelijk verwerkt. Het voorstel wordt eind 2026 ter besluitvorming voorgelegd aan provinciale staten.

Omwille van de voortgang is besloten om voor het project twee separate Buitenplanse Omgevingsplanactiviteiten (BOPA’s) aan te vragen. Globaal gaat het hier om een splitsing tussen het deel van de gestrekte bocht inclusief de parallelbaan aan de noordzijde van de Mijdrechtse Zuwe (BOPA 1) en het deel de zuidzijde van de Mijdrechtse Zuwe (BOPA 2). De aanvragen gaan respectievelijk starten in januari en april van 2027.

De verwervingsgesprekken voor het deel vallende onder BOPA 1 zijn opgestart. Voor het deel vallende onder BOPA 2 kan dit pas na besluitvorming door provinciale staten over de scope van BOPA 2.

Financiën

Toelichting op financiën
Het krediet (bruto) bedraagt € 73,3 mln. Het bruto krediet is geïndexeerd met 1,1% bij het MIP/Kadernota 2027.

Top 5- risico's

N226 Spooronderdoorgangen Maarsbergen

Doelstelling
Het doel van het project is de huidige en de te verwachte knelpunten op het gebied van veiligheid, doorstroming en leefbaarheid voor zowel het wegverkeer als het spoorverkeer op te lossen door het realiseren van twee spooronderdoorgangen, één voor gemotoriseerd verkeer en één voor niet-gemotoriseerd verkeer, ter hoogte van km 56,6 van de spoorweg Utrecht-Arnhem.

Kenmerken

Voortgang tot en met 2026
In oktober 2022 hebben ProRail, de gemeente Utrechtse Heuvelrug en de provincie de realisatieovereenkomst ondertekend, waarna de aanbesteding van het werk is gestart. Vanaf dat moment is de project leidende rol van de provincie naar ProRail overgegaan, omdat ProRail als enige partij in Nederland werkzaamheden aan het spoor mag aansturen.

In maart 2023 is het werk succesvol gegund aan de aannemer Hegeman waarna de eerste voorbereidende werkzaamheden voor de realisatie zijn gestart. In november 2023 is de omgevingsvergunning aangevraagd voor het project, met als basis een gewijzigde uitvoeringsmethode omwille van stikstofdepositie tijdens de bouw. De gewijzigde uitvoeringsmethode met inzet van emissieloos materieel heeft geleid tot meerkosten, passend binnen het krediet en vertraging van de planning, waardoor het project in 2027 wordt opgeleverd in plaats van in 2026.

In april 2024 zijn de Bosweg en de nieuwe rotonde gerealiseerd. Daardoor kon de Tuindorpweg worden afgesloten en de graafwerkzaamheden voor de onderdoorgang voor gemotoriseerd verkeer beginnen. In november zijn de 2 trogbruggen ingereden, waarover het treinverkeer tijdens de bouw kan blijven rijden.

In 2025 zijn de graafwerkzaamheden voor de toeritten van de spooronderdoorgang voor autoverkeer uitgevoerd en is de aannemer Hegeman vergevorderd met het storten van het beton voor de onderdoorgang.

Op 16 maart 2026 is de onderdoorgang voor autoverkeer geopend en de oude spooroverweg gesloten, waarna de bouw van de onderdoorgang voor fietsers en voetgangers is gestart. Naar verwachting is deze in 2027 klaar.

Financiën

Toelichting op financiën
Het krediet (bruto) bedraagt € 23,9 mln. Via de provinciale administratie worden alleen de lasten verantwoord die we als provincie dragen. Het aandeel van het Rijk / ProRail bedraagt € 32,5 mln. en wordt geïndexeerd. De bijdrage van de gemeente Utrechtse Heuvelrug bedraagt € 2,5 mln. Deze bijdrage wordt niet geïndexeerd.

Risico’s

N233 Rijnbrug Rhenen

Doelstelling
Om de regionale bereikbaarheid en leefbaarheid in de regio Foodvalley en Rivierenland te verbeteren wil de provincie Utrecht samen met de provincie Gelderland de capaciteit op de Rijnbrug tussen de N225 (Rhenen) tot de N320 (Kesteren) vergroten. Met de verbreding van de huidige brug van 2x1 naar 2 x 2 rijstroken en een fietspad aan beide zijden.

Aanvullende doelstellingen van het project Rijnbrug zijn o.a. het verbeteringen van
• De verkeersveiligheid;
• Het woon- en leefmilieu (geluid, luchtverontreiniging, gezondheid) in de directe omgeving van de weg;
• De regionale economie en werkgelegenheid;
• De leefbaarheid door de bereikbaarheid en ontsluiting van voorzieningen;
• De bereikbaarheid met het openbaar vervoer en de fiets;
• Duurzaamheid en klimaatadaptatie

Het onderdeel Geertsesteeg is binnen het besluit reeds gerealiseerd. Voor het kruispunt Achterbergsestraatweg wordt momenteel een participatietraject doorlopen ter voorbereiding op de aanpassing van de kruising.

Kenmerken

Voortgang t/m Q2 2026
In 2012 hebben de provincies Gelderland en Utrecht, samen met de gemeenten Rhenen, Buren en Neder-Betuwe en de regio’s Foodvalley en Rivierenland afgesproken de bereikbaarheids- en leefbaarheidsproblemen rond de Rijnbrug Rhenen (N233) aan te pakken door capaciteitsuitbreiding van de brug. De brug ligt op de provinciegrens met Gelderland en is eigendom van het Rijk.

In december 2018 hebben Provinciale Staten van Utrecht en Gelderland besloten de scope te wijzigen van één extra rijstrook (tidal flow) naar een brug met een nieuw brugdek met 2x2 rijstroken en vrijliggende fietspaden op de bestaande pijlers.

Sinds 2019 is de planvoorbereiding gestart onder leiding van de provincie Utrecht. In 2021 is geconstateerd dat het project vertraging opliep door stikstofeffecten op Natura 2000-gebieden. In 2022 is, op basis van een second opinion op de raming, besloten tot een aanvullend krediet van 29,6 miljoen.  Provinciale Staten van Utrecht hebben dit aanvullend krediet op 9 februari 2022 beschikbaar gesteld.
De Staten zijn op 12 december 2023 (UTSP-1885969417-4563) geïnformeerd over de voortgang van het project Verbreding Rijnbrug Rhenen N233. Daarbij is aangegeven dat de stikstofopgave eerst nader in beeld moest worden gebracht. Op 14 januari 2025 (UTSP-1629268283-2924) zijn de Staten opnieuw geïnformeerd over de doorstart van het project, nadat een potentiële oplossingsrichting voor de stikstofopgave was geïdentificeerd.

In het voorjaar van  2026 zijn de resultaten van het constructief onderzoek opgeleverd. Uit de onderzoeksresultaat blijkt dat de in 2018 gekozen voorkeursvariant voor de verbreding van de brug technisch uitvoerbaar is, maar dat de technische complexiteit en hiermee het
risicoprofiel van deze oplossingsrichting zeer hoog is. In het onderzoek is ook gekeken naar de beschikbaarheid van alternatieve oplossingsrichtingen voor het brugontwerp. Op basis daarvan is door de beide provincie besloten om een volwaardige verkenning te doorlopen, zodat opnieuw wordt bekeken op welke wijze de opgave het beste kan worden ingevuld. Een positief GS-besluit voor de start van de Verkenningsfase heeft plaatsgevonden op 29 juni 2026.

De eerste vervolgstap is het doorlopen van de verkenning, met een indicatieve doorlooptijd van circa 6 tot 12 maanden, en het opnieuw vaststellen van de voorkeursvariant (nu indicatief medio april/mei 2027). Daarna worden de masterplanning, de bestuursovereenkomst, de projectbesluitprocedure, de contracteringsstrategie en afspraken over indexatie, SPUK en kostenverrekening geactualiseerd. Mijlpalen zoals de BOK, het projectbesluit, de start van de uitvoering en de oplevering worden na de herijking opnieuw bevestigd.

Financiën

Toelichting op financiën
Het project Rijnbrug kent per interne VGR van 8 juni 2026 een taakstellend budget en eindprognose van € 149,643 mln. De bijdragen van derden bedragen afgerond € 97,3 mln. (inclusief de bijdrage van het Rijk van € 40,0 mln. via SPUK). Na de verkenning moeten afspraken over indexatie, kostenverrekening, de bijdrage van Provincie Gelderland en de SPUK in de BOK worden vastgelegd.

Aanpassing N233 Rondweg-Oost te Veenendaal

Doelstelling
Het betreft de realisatie van de wegverbreding N233 naar 2x2, tussen de Smalle Zijde en de A12, met een ongelijkvloerse kruising bij de Prins Clauslaan Van Essenlaan, aanpassing van de kruispunten van de N233 met de Wageningselaan en De Smalle Zijde, aanpassing van 2 kunstwerken. Vanaf de Smalle Zijde tot aan de A12 wordt een snelheidsregime ingesteld van 70 km/u.
Met de uitvoering van dit project wordt een substantiële bijdrage geleverd aan de afname van het totaal aantal voertuigverliesuren op de N233. Hierdoor vermindert het oponthoud gedurende de dag en vooral gedurende de spitsperiodes op werkdagen. Tevens verbetert de voorspelbaarheid van de reistijd en de bereikbaarheid van belangrijke woon-, werk- en winkellocaties.

Kenmerken

Voortgang 2025
De gemeenteraad van Veenendaal heeft op 24 januari 2019 geadviseerd om over te gaan tot verbreding van de N233 inclusief een ongelijkvloerse kruising ter hoogte van de Prins Clauslaan/Van Essenlaan en hiervoor een bijdrage beschikbaar gesteld. Provinciale Staten hebben op 18 februari 2019 eveneens daarmee ingestemd. Dit is bekrachtigd met de ondertekening van de bestuursovereenkomst d.d. 10 april 2019 tussen de provincie Utrecht en de gemeente Veenendaal. Tot medio 2022 was een voorbereiding voorzien van het project tot 2024, met een realisatie tot 2027. De uitdagingen rondom stikstof hebben helaas voor vertraging gezorgd. Daarom wordt het project in fasen uitgevoerd, waarvan Groenpoort de eerste is.

Fase Groenpoort
Het meest noordelijke deel van het project is in 2023 voorbereid en is in 2024 uitgevoerd. Voor dit deel van het project was via het bestemmingsplan de stikstofdepositie reeds gemitigeerd. In de wijk Groenpoort worden de komende jaren een kleine duizend woningen gebouwd. De N233 is ter plaatse over een korte afstand verbreed naar 2x2 rijstroken, er is een nieuwe aansluiting voor Groenpoort gemaakt en aan beide zijden van de weg zijn geluidschermen gebouwd. Zo beschikt de wijk over een ontsluiting via de N233 en de wettelijke geluidsmaatregelen – zodat de woningen ook bewoond kunnen worden.

Vervolg
Er zijn nu hoopgevende resultaten van de stikstofberekening met een potentiële oplossingsrichting voor de stikstofopgave. Daarom wordt de planvoorbereiding van het project weer opgepakt.
Bij fase Groenpoort is de kruising met de Lorentzstraat niet meegenomen. Dit behoort nu tot de scope
van deze vervolgfase.

De kosten van fase Groenpoort zijn hoger uitgevallen dan van tevoren geraamd. De raming was € 12,6 miljoen en de daadwerkelijke kosten circa € 19 miljoen. Met de hieruit opgedane kennis is de raming van de volgende fase opnieuw bekeken. De verdiepte ligging brengt de nodige uitdaging in de uitvoering mee (stikstof, grondwater, lange uitvoeringstijd). Mede hierdoor zijn de investeringskosten fors hoger ten opzichte van de raming uit 2018. Gebleken is dat de raming gebaseerd was op een primair verkeerskundig voorontwerp met een betrouwbaarheid van P50 (besluitvorming was voor de laatste Nota Investeren waar ramen op P85 voor complexe projecten werd geïntroduceerd). Met deze kennis is voor het resterend deel van de N233 ROV het verkeerskundig ontwerp verder uitgewerkt tot een civieltechnisch ontwerp. Naar aanleiding van de uitvoering N233 ROV Fase Groenpoort is inmiddels voor de verdiepte ligging kruising met de Prins Clauslaan/Van Essenlaan tegelijkertijd een oplossingsrichting van een gelijkvloerse kruising uitgewerkt. Vervolgens zijn er nieuwe ramingen met een P85 betrouwbaarheid opgesteld en zijn er bureauonderzoeken en quickscans uitgevoerd om beide oplossingsrichtingen ten opzichte van elkaar te kunnen beoordelen.

In de bestuursovereenkomst met de gemeente Veenendaal (2019) is afgesproken, dat bij dreigende overschrijding voortijdig overleg plaatsvindt en er door ons gezocht wordt naar oplossingen binnen het beschikbare budget.
Bij de uitwerking van de plannen is geconstateerd dat de ongelijkvloerse kruising niet realiseerbaar is zonder grote concessies te doen. De eerste analyses voor een gelijkvloerse kruising laten zien dat deze oplossingsrichting aanzienlijk minder uitvoeringsrisico’s kent, er veel minder overlast tijdens de bouw is, door lagere complexiteit een kortere bouwtijd heeft (waardoor de nieuwe wijken eerder worden ontsloten en de volgordelijkheid met eerdere uitvoering dan de Rijnbrug geborgd blijft) en de kosten hiervan binnen het beschikbaar gestelde krediet vallen. Gezien de relatief beperkte extra leefbaarheidswinst ten opzichte van de gelijkvloerse kruising, is de vraag of het maatschappelijk verantwoord is om deze fors hogere investeringskosten te verantwoorden.
Deze resultaten zijn aanleiding tot een herijking van het proces en een heroverweging van de varianten ‘Gelijkvloerse VRI-kruising’ versus ‘Verdiepte ligging’ (kruising N233 met de Prins Clauslaan). Momenteel vindt deze herijking van het proces plaats. Het heroverwegingsproces is gericht om tot een oplossing te komen waarbij leefbaarheid, voortgang van het project en financiën met elkaar weer in balans komen. Dit moet leiden tot een definitief besluit in het eerste kwartaal van 2027 zodat daarna de ruimtelijke procedure en uitvoering gestart kan worden.

In 2025 en 2026 zijn de volgende stappen doorlopen:

1. Verdiepingsslag van het huidige Voorlopig Ontwerp (VO) met verkeerstechnische uitwerking naar een VO-plus met een civieltechnische uitwerking en een uitgangspuntennotitie;
2. Opstellen van een nieuwe SSK raming (o.b.v. civieltechnische en constructieve uitwerking);
3. Brede heroverwegingsproces van de varianten ‘Gelijkvloerse VRI-kruising’ versus ‘Verdiepte ligging’ (kruising N233 met de Prins Clauslaan) middels een afwegingsnotitie met een kwalitatieve en kwantitatieve onderbouwing
4. Bestuurlijke en ambtelijke afstemmingen
5. Communicatie en participatie (2e helft 2026)
   

Financiën

Toelichting op financiën
Het project kent een totaal krediet (bruto) van € 76,0 mln. De bijdrage van de gemeente Veenendaal bedraagt € 7,90 mln.

Bedragen x 1,0 mln.

*   is inclusief de reeds toegezegde € 2,0 miljoen voor leefbaarheidsmaatregelen (raadbesluit gemeente Veenendaal 18 december 2017) en een bijdrage van FoodValley van € 1,0 miljoen, welke in 2025 beschikbaar komt. Het betreft een vast bedrag.
**   onzekerheidsmarge van 25%. Bedrag is gebaseerd op een gemiddeld bedrag in de probabilistische kostenraming.

Risico’s